Het Hooggerechtshof bestudeert een beroep om doctrine vast te stellen over hoe zij de rente moeten berekenen MKB de Economische Activiteitenbelasting (IAE). En de beslissing van het Hooggerechtshof kon niet op een beter moment komen, aangezien sommige besturen (gemeenten, provincieraden…) toepassen het zwaarst mogelijke criterium. De mislukking zal bepalen of kleine en middelgrote bedrijven belastingen moeten betalen op basis van hun werkelijke situatie, of voor de maand waarin de maximale activiteit gedurende het jaar werd bereikt, een verschil dat de belastingdruk van bedrijven met honderden euro's zou kunnen verhogen.
De mogelijke verandering zou gevolgen hebben voor bedrijven die belasting moeten betalen over de IAE, vooral voor bedrijven die dat wel doen hebben in de loop van het jaar elementen zoals gewijzigd de oppervlakte van het pand, de geïnstalleerd elektrisch vermogen of de gebruikte machines betrokken bij de activiteit, aangezien zij tijdens een inspectie hun quota herzien zouden kunnen zien als de meest veeleisende criteria worden opgelegd. Dit scenario introduceert onzekerheid in een belasting die weliswaar niet alle zelfstandigen treft, maar wel voor maar liefst 150.000 kmo’s relevante aanpassingen kan opleveren.
Bovendien wordt de kwestie nog relevanter omdat de uitspraak van het Hooggerechtshof zal criteria stellen voor alle administraties en kon consolideren van een meer veeleisende interpretatie. “Deze mogelijke doctrine zou relevant zijn in die gevallen waarin er lopende belastinginspecties plaatsvinden”, waarschuwde Juan Ignacio Gomar, inspecteur en woordvoerder van de Nationale Vereniging van Lokale Publieke Financiëninspecteurs (ANIHPL), deze krant, die benadrukt dat we zullen moeten wachten tot de uitspraak de exacte reikwijdte ervan in een of andere zin kent.
- Het Hooggerechtshof moet kiezen tussen twee criteria om de IAE te berekenen
- Het ene criterium beoordeelt het jaarlijkse maximum en het andere de werkelijke situatie van het bedrijf.
- De echte impact is geconcentreerd in inspecties en wijzigingen in de aangegeven elementen
Het Hooggerechtshof moet kiezen tussen twee criteria om de IAE te berekenen
De oorsprong van het conflict ligt in de manier waarop ze moeten worden berekend de elementen die het quotum van de bepalen belasting, zoals de oppervlakte van het pand, het geïnstalleerde vermogen of de machines die bij de activiteit worden gebruikt. In tegenstelling tot andere belastingen belast de IAE niet de verkregen winsten, maar eerder de loutere uitoefening van een economische activiteit.
Zoals de Wet op de Lokale Schatkist letterlijk zegt: ‘de belasting belast de loutere uitoefening van een activiteit economisch, professioneel of artistiek”, herinnert Gomar zich. De inspecteur voegde eraan toe dat dit ontwerp verklaart waarom er geen rekening wordt gehouden met bedrijfsresultaten. In de praktijk is de berekening van de belasting gebaseerd op objectieve parameters, niet op de winstgevendheid van het bedrijf.
Het punt van wrijving ontstaat bij sommige administraties als referentie nemen de maximale waarde van die elementen het hele jaar door, zelfs als deze vervolgens zijn verminderd of er slachtoffers zijn gemeld. Een interpretatie die door de Nationale Rechtbank is gevalideerd en bij bepaalde inspectieacties wordt toegepast.
“Houd rekening met de maximale activiteit van het jaar wijkt niet af van het concept van louter oefening”, houdt de woordvoerder van de lokale inspecteurs vol, die steunt dat deze lezing mogelijk past in de logica van de belasting. Er zijn echter verschillende interpretaties door deskundigen, en daarom is de zaak bij de Hoge Raad terechtgekomen.
Het ene criterium beoordeelt het jaarlijkse maximum en het andere de werkelijke situatie van het bedrijf.
De uitspraak van het Hooggerechtshof zal doorslaggevend zijn om duidelijkheid te scheppen of het criterium van het jaarlijkse maximum of dat van de situatie die bestond op de datum van belastingopbouw. Deze kwestie is niet triviaal, aangezien het uiteindelijke bedrag dat MKB-bedrijven die belasting moeten betalen voor de IAE ervan afhangt.
In de praktijk het maximale criterium kan het MKB schade berokkenen hebben hun productiecapaciteit tijdens de oefening, of het nu gaat om aanpassingen van activiteiten, gedeeltelijke sluitingen of veranderingen in de operationele structuur. De toepassing ervan is echter niet automatisch en ook niet algemeen.
“In de praktijk zou het niet meteen effect hebben de meerderheid van de huidige belastingbetalers IAE, omdat ze de belastingelementen al hebben aangegeven in de belastingregistratie”, zegt Juan Ignacio Gomar. Dit betekent dat de impact is geconcentreerd in specifieke herzieningen, meer dan bij de gewone afrekening van de belasting.
Bovendien verduidelijkt de deskundige dat alleen in bepaalde gevallen er kan een relevant effect zijn op de quota. “Het zou een impact kunnen hebben op lopende inspecties, zolang ze de belastingelementen beoordelen die door deze maxima worden beïnvloed”, benadrukt hij, waarbij hij duidelijk maakt dat dit van elk specifiek geval zal afhangen.
De echte impact is geconcentreerd in inspecties en wijzigingen in de aangegeven elementen
Een andere sleutel tot het debat is dat de IAE een belasting is met weinig impact op de belastinginning vergeleken met andere belastingen. Bovendien zijn er decennia lang geen noemenswaardige aanpassingen in de tarieven doorgevoerd. Deze context vermindert gedeeltelijk de economische betekenis van de discussie voor veel MKB-bedrijven.
“De IAE-tarieven zijn van 1991 en nauwelijks updates of wijzigingen hebben ondergaan sindsdien”, herinnert zich de inspecteur, die eraan toevoegt dat de fiscale druk die met deze belasting gepaard gaat, vandaag de dag lager is dan wat er bestond op het moment van de goedkeuring ervan. Dit argument wordt doorgaans door lokale besturen gebruikt om hun impact te relativeren.
Toch zal de vaststelling van een duidelijk criterium door het Hooggerechtshof van cruciaal belang zijn discrepanties tussen overheden te voorkomen en te versterken rechtszekerheid bij de toepassing van de belasting. De huidige situatie, met verschillende interpretaties, heeft tot twijfel geleid onder belastingbetalers en belastingadviseurs.
In deze zin, de handelingsmarge van het MKB zal afhangen grotendeels van de inhoud van de toekomstige zin. “We zullen moeten afwachten wat het Hooggerechtshof beslist”, concludeerde Juan Ignacio Gomar, die het anticiperen op scenario’s vermeed totdat de definitieve uitspraak bekend was.
