De Hoge Raad heeft duidelijk gemaakt dat wanneer een collectieve overeenkomst een wekelijkse rust van 48 uur en vereist ook 12 uur rust tussen het einde van de ene dag en het begin van de volgende, beide perioden kunnen niet worden gemengd of overlappen. Met andere woorden, het is niet voldoende om te zeggen dat die 12 uur al in de wekelijkse rust zijn inbegrepen. Ze moeten worden toegevoegd. De minimale werkelijke rusttijd die de werknemer in dit geval moet genieten, bedraagt dus 60 aaneengesloten uren.
Dit is vastgelegd in uitspraak STS 1216/2026, beschikbaar bij de rechterlijke macht in een zaak die betrekking heeft op een werknemer van het gemeenschapsbestuur van Castilla-La Mancha die diensten verleende als verpleger met wisselende diensten. Zijn kalender omvatte weken van zeven opeenvolgende dagen werken, gevolgd door nog een week met drie gewerkte dagen en vier vrije dagen. Het conflict kwam voor de rechter omdat Ik begreep dat de pauzes niet correct werden gerespecteerd en eiste schadevergoeding.
De sleutel tot deze zin is hoe deze rust wordt berekend. De Hoge Raad verwerpt het criterium van tel op volledige kalenderdagen en ja, op echte uren. Dat wil zeggen, je moet precies kijken hoe laat de laatste dag van een week eindigt en hoe laat de eerste dag van de volgende begint. Van daaruit wordt gecontroleerd of tussen beide momenten daadwerkelijk aan de eisen wordt voldaan. 12 uur tussen ploegendiensten en 48 uur wekelijkse rust.
Wekelijkse rust kan de dagelijkse rust niet opeten
In de uitspraak wordt uitgelegd dat de Dagelijkse en wekelijkse rust zijn verschillende rechten en moeten afzonderlijk worden gerespecteerd.. Het Hooggerechtshof stelt zelfs uitdrukkelijk dat de wekelijkse rusttijd moet worden berekend ‘op basis van effectieve opeenvolgende rusturen’, zodat de periode tussen het einde van de laatste dag van een week en het begin van de eerste van de volgende ‘voldoende moet zijn om zowel de minimale dagelijkse rusttijd als de minimale wekelijkse rusttijd te dekken.
Dit idee is essentieel, omdat veel bedrijven kwadranten organiseren in de veronderstelling dat het voldoende is om twee dagen of een bepaald aantal dagen vrij te laten. Maar dit betekent niet altijd dat de werknemer in reële termen voldoende heeft gerust. Het hangt allemaal af van de specifieke vertrek- en aankomsttijden.
In deze zaak concludeert de Hoge Raad dat voor de juiste werkwijze het toevoegen van beide pauzes nodig is. Daarom stelt hij dat “het totaal benodigde” was 60 uur. Bovendien verwerpt zij dat de uren die in sommige weken overblijven, de uren kunnen compenseren die in andere weken ontbreken, aangezien dit het recht zou ontnemen om van ononderbroken wekelijkse pauzes van inhoud te genieten.
Wat deze uitspraak betekent voor werknemers
Deze zin betekent niet dat alle werknemers in Spanje altijd automatisch recht hebben op 60 aaneengesloten rusturen. Het algemene minimum van het Arbeidersstatuut bedraagt 12 uur tussen ploegendiensten en een wekelijkse rusttijd van anderhalve dag ononderbroken, die zelfs kan worden opgebouwd voor periodes van maximaal 14 dagen. Wanneer de collectieve overeenkomst deze voorwaarden echter verbetert, zoals in dit geval het geval was door 48 uur wekelijkse rust in te stellen, is het bedrijf verplicht deze te respecteren, aangezien deze worden erkend.
Het belang van deze resolutie is dat de Hoge Raad duidelijk maakt dat deze rust beter is Het kan in de praktijk niet worden ingekort door het te laten overlappen met de 12 uur tussen dagen. Daarom concludeert hij dat in zo’n geval de rust moet worden gemeten in reële en opeenvolgende uren, totdat een totaal van 60 aaneengesloten uren wordt bereikt.
Dit kan vooral van invloed zijn op werknemers met wisselende diensten, onregelmatige schema's of werken in het weekend. Als het kwadrant deze minimale wettelijke pauzes of die vastgelegd in de overeenkomst niet respecteert, wordt het bedrijf niet alleen blootgesteld aan claims en schadevergoedingen, maar ook aan sancties van de Arbeidsinspectie, die in ernstige gevallen kunnen oplopen tot 7.500 euro.
